Lancet Countdown: Yaklaşık üç milyon sıcak hava ölümü iklim değişikliğine bağlanıyor
UCL ve DSÖ öncülüğündeki Lancet Countdown'un 10. raporu, kuraklıkların arttığını ve sıcaklığın etkilerinin büyüdüğünü gösteriyor. Yazarlar, iklim krizinin küresel sağlık acil durumu olarak tanınmasını talep ediyor.
Fotoğraf: NASA Earth Observatory images by Lauren Dauphin and Joshua Stevens, using MODIS data from LANCE/EOSDIS Rapid Response an / Wikimedia Commons, Public domain (kırpılmış ve yeniden boyutlandırılmış)
İklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkileri, dünyanın buna verdiği yanıttan daha hızlı büyüyor. Bu sonuca The Lancet dergisinde yayımlanan Lancet Countdown'un 10. raporu ulaşıyor. Çalışmaya Dünya Sağlık Örgütü ile birlikte University College London (UCL) öncülük ediyor; 100'den fazla kurumdan 146 araştırmacı katılıyor. Yazarların model tahminlerine göre 2016 ile 2023 arasında sıcaklık, yılda ortalama yaklaşık 540.800 ölümle ilişkiliydi. Yazarlar bunların yüzde 68'ini iklim değişikliğine bağlıyor; bu oran 2006-2015 döneminde yüzde 55'ti.
Rapor, 2016-2023 arasında toplam yaklaşık üç milyon sıcak hava ölümünü iklim değişikliğine bağlıyor. Bunlar sayılmış vakalar değil, istatistiksel tahminlerdir. Ölçüm verileri, 2025'te dünya kara yüzeyinin yüzde 51,8'inde en az bir ay boyunca aşırı kuraklık yaşandığını gösteriyor. Çok şiddetli yağış görülen alanların oranı yılda yüzde 14,8'den yüzde 17,2'ye yükseldi. Yazarlar, sıcaklık nedeniyle azalan iş gücü performansından kaynaklanan gelir kaybını 2025 için 1,07 trilyon ABD doları olarak hesaplıyor.
Olumlu eğilimler de var: Temiz enerji yatırımları 2025'te 2,1 trilyon dolarla rekor düzeye ulaştı ve fosil yakıt yatırımlarının belirgin biçimde üzerinde kaldı. Rapora göre daha temiz hava, en az 77 ülkede yılda yaklaşık 323.000 ölümü önlüyor. Lancet Countdown İcra Direktörü Marina Romanello (UCL), gelişmenin “gerçekte olduğu gibi küresel sağlık acil durumu olarak tanınması gereken bir sıçrama” olduğunu söyledi.